Wstęp

Zagrzybienie ścian to problem, który dotyka zarówno budynki mieszkalne, jak i przemysłowe. Grzyb na ścianach nie tylko psuje estetykę wnętrz, ale może także wpływać negatywnie na zdrowie mieszkańców i pracowników, a także powodować degradację konstrukcji budynku. W przemyśle spożywczym może być źródłem kontaminacji mikrobiologicznej, czyli zanieczyszczenia a w skrajnych przypadkach zatrucia żywności.

Zrozumienie mechanizmu jego powstawania jest kluczowe do skutecznego zapobiegania i zwalczania tego problemu.

W tym artykule pokażemy Ci dwa w 100% skuteczne sposoby, aby wyeliminować ten problem.

Jak powstaje grzyb na ścianie?

Mechanizm powstawania grzyba jest w sposób bezpośredni powiązany z problemem poruszanym i omawianym na naszym blogu już wielokrotnie, mianowicie z problemem powstawania skroplin.

Jest kolejnym objawem kondensacji pary wodnej zawartej w powietrzu.

I chociaż wydawać by się mogło, że problem zimą powinien być mniejszy, niż latem, gdyż w niskich temperaturach, jakie obecnie panują na zewnątrz bezwzględna zawartość pary wodnej w powietrzu jest niższa niż latem, to problem zimą może być nawet większy.

Kiedy i dlaczego para wodna zawarta w powietrzu ulega kondensacji?

Tak, jak powiedzieliśmy, zagrzybienie ścian jest innym objawem problemu z powstawaniem skroplin, bowiem gdy powstaje na ścianach nieodpornych na wilgoć, skropliny wnikają w głąb powłok malarskich, tynków i materiałów budowlanych tworząc korzystne warunki do rozwoju pleśni i grzybów. W ten sposób możemy mieć nieporządanego gościa np. z rodziny pleśniaka zielonego czy kropidlaka czarnego.

Powietrze zawsze zawiera pewną ilość pary wodnej. To, ile powietrze może utrzymać pary wodnej jest ściśle związane z jego temperaturą. Im wyższa temperatura powietrza, tym więcej pary wodnej może utrzymać powietrze.

Gdy temperatura powietrza spada, maleje także ilość pary wodnej, którą powietrze może utrzymać. Zatem powietrze o stosunkowo dużej wilgotności ochłodzone nawet o kilki tylko stopni może osiągnąć stan nasycenia, czyli wilgotność 100%.

Co to jest punkt rosy?

Punkt, w którym powietrze podczas ochładzania osiąga stan nasycenia, czyli wilgotność 100% jest zwany „punktem rosy”, dlatego, że po przekroczeniu temperatury odpowiadajacej temperaturze tego punktu, dalszemu chłodzeniu powietrza będzie towarzyszyło powstawanie skroplin.

Jak sprawdzić jaki punkt rosy ma nasze powietrze? Aby to ustalić potrzebujemy 2 informacje: temperatura, oraz wilgotność względna. Gdy mamy te 2 informacje możemy przy użyciu np. wykresu Molliera ustalić temperaturę punktu rosy. Da nam to wiedzę, w którym momencie powietrze zacznie wytwarzać skropliny.

Przyjmijmy, że czujnik temperatury wskazał nam w naszej łazience 24 stopnie, oraz wilgotność 60%. Po oznaczeniu tego punktu na wykresie Molliera i zrzutowaniu go po linii stałej zawartości pary wodnej na linię 100% wilgotności odczytamy temperaturę punktu rosy.

Jak sprawdzić miejsca, gdzie temperatura punktu rosy może być przekroczona?

Ustaliliśmy zatem punkt rosy i wiemy już że w naszej łazience zostanie on osiągnięty, gdy temperatura spadnie poniżej 15,8 °C. Dobrze… możesz pomyśleć, ale w mojej łazience temperatura nie spada poniżej 15,8°C, łazienka jest ogrzewana, zatem ściany powinny być czyste…

I tutaj dochodzimy do sedna problemu. Bowiem przy niskich temperaturach zewnętrznych, najczęściej mocno ujemnych wewnątrz pomieszczenia może być ciepło, ale ściany czy okna mogą lokalnie mieć niższą temperaturę niż temperatura punktu rosy. Wówczas właśnie gdy powietrze zetknie się z taką zimną ścianą czy oknem, także lokalnie ochłodzi się pod jej wpływem i jeśli ochłodzi się niżej pozostawi na ścianie czy oknie swój fizyczny stempel w postaci wykroplonej z powietrza wody.

Na poniższych zdjęciach wykonanych kamerą termowizyjną u jednego z naszych klientów przy temperaturze zewnętrznej -6°C widać, że w narożach pomieszczeń, najczęściej na styku 3 powierzchni nieogrzewanych powstają mostki ciepła, gdzie lokalnie temperatura jest znacznie niższa niż w pomieszczeniu.

Zetknięcie wilgotnego powietrza z takimi elementami to w zasadzie gotowy przepis na powstanie skroplin. Jeśli nic z tym nie zrobimy wilgoć w takich miejscach będzie się kumulować i prowadzić do zagrzybienia ścian i sufitów.

Jak zapobiegać powstawaniu grzyba?

Uzbrojony w powyższą wiedzę możesz domyśleć się jakie są kierunki działań zapobiegającym powstawaniu grzyba. Kierunki w zasadzie są 2:

  • obniżanie wilgotności w pomieszczeniach, np. przez częste wietrzenie, a najlepiej instalację wentylacji mechanicznej
  • poprawa izolacyjności ścian, sufitów i okien, aby uniemożliwić spadek temperatury na jakicholwiek wewnętrznych powierzchnich poniżej punktu rosy.

Podsumowanie

Zagrzybienie ścian to problem, którego nie można lekceważyć. Zrozumienie przyczyn i mechanizmów jego powstawania pozwala skutecznie przeciwdziałać oraz rozwiązać problem w sposób trwały. Pamiętaj, że kluczowe znaczenie ma prawidłowa wentylacja, kontrola wilgotności oraz dbałość o izolację termiczną. Jeśli potrzebujesz wsparcia w diagnozie lub modernizacji systemów wentylacyjnych, skontaktuj się z nami – chętnie pomożemy!